Gevelsteen met een dromende Jacob

Oudezijds Voorburgwal 316, Amsterdam

Dit pand is in 1655 gebouwd naar een ontwerp van de beroemde zeventiende- eeuwse architect Philips Vingboons. Hij deed dit in opdracht van de steenrijke suikerbakker Pieter de Mayer. Hoog in de gevel van dit pand zit een grote gevelsteen (formaat: 95x 155cm) met een voorstelling van Jacob’s droom (Genesis 28:11- 12). Op de voorgrond is Jacob slapend voorgesteld terwijl links op de achtergrond twee engelen uit de wolken afdalen.

De droom van Jakob. Prent uit 1601 gemaakt door Jan Symonsz. Pynas (ca. 1583- 1631) Amsterdam. © Rijksmuseum Amsterdam

De droom van Jakob is een beroemd Bijbels verhaal, waarin aartsvader Jakob op de vlucht is voor zijn broer Ezau. Onderweg overnacht hij met een steen als hoofdkussen en krijgt in een droom een visioen van een ladder die tot in de hemel reikt. Jakob zag in deze droom engelen van God langs de ladder omhoog en omlaag gaan. Bovenaan de ladder stond de Heer. Hij beloofde Jakob het land waarop hij sliep te geven en bescherming te bieden tijdens zijn reis. Toen Jakob wakker werd, besefte hij dat God op die plek aanwezig was. Hij noemde de plaats ‘Bethel’ (Huis van God) en richtte er een gedenksteen op.

De ladder (of trap) symboliseert de verbinding tussen hemel en aarde. Het verhaal wordt vaak gezien als een teken van Gods constante aanwezigheid en betrokkenheid, zelfs op de meest onverwachte en moeilijke momenten in het leven. De droom/ het visioen is door de eeuwen heen een geliefd thema geweest in de kunst. Het reliëf is gehakt naar een uit 1601 gedateerde ets van Jan Symonsz. Pijnas (ca. 1583- 1631). Door een verkeerde beschildering van de gevelsteen leek de rand van de hoed lang op een gouden aureool maar deze fout is onlangs hersteld.

___________________________

Tekst: Onno Boers